Je hebt het vast wel eens meegemaakt. Je weet dat je iets moet veranderen. Je wílt het ook. En toch gebeurt het niet.
Dat is geen zwakte. Het is biologie. En psycholoog James Prochaska doet hier al decennialang onderzoek naar.
De vijf stadia
1. Voorbeschouwing — "Ik heb geen probleem" Je bent je er niet van bewust dat er iets moet veranderen. Of je weet het wel — maar wil het niet zien. Mensen om je heen zien het misschien duidelijker dan jijzelf.
Het heeft geen zin om iemand in dit stadium te duwen. Ze zijn er nog niet klaar voor.
2. Beschouwing — "Misschien heb ik een probleem" Je begint het te zien. Je weegt de voor- en nadelen af. "Misschien moet ik er iets aan doen — maar nog niet."
Dit stadium kan heel lang duren. Sommigen zitten hier jarenlang.
3. Voorbereiding — "Ik wil graag iets veranderen" Je bent klaar om te handelen. Je onderzoekt de mogelijkheden. Je vertelt misschien iemand over je plannen.
Dit is het belangrijkste stadium — en het meest onderschatte. De meeste mensen slaan het over en gaan direct van beschouwing naar actie. Daarom houden veranderingen geen stand.
4. Actie — "Ik ben bezig" Je doet het daadwerkelijk. Je verandert gedrag, gedachten of patronen. Het kost veel energie en bewuste inspanning.
5. Consolidatie — "Ik houd het vol" Het nieuwe gedrag begint een gewoonte te worden. Maar terugval is normaal — het is geen teken van falen.
Terugval is onderdeel van het proces
Prochaska ontdekte dat de meeste mensen meerdere keren door de stadia gaan voordat de verandering beklijft. Een terugval betekent niet dat je opnieuw begint — je begint vanuit een meer ervaren positie.
Wat dit voor jou betekent
Verandering vereist dat je eerlijk bent over in welk stadium je je bevindt. Het heeft geen zin om te handelen als je nog niet in het voorbereidingsstadium bent.
De eerste stap is geen actie — het is eerlijkheid.
Vragen om over na te denken In welk stadium zit jij met de verandering die je het meest wenst? Wat houdt je in het beschouwingsstadium? Wat heb je nodig om klaar te zijn voor de voorbereiding?
AIA knows these theories and can help you understand them in your own situation.
Open AIA →